Ấn Độ có thể vượt qua Trung Quốc? (Kết)

| | Comments (0) | TrackBacks (0)
Yasheng HuangTarun Khanna - Quang Diệu lược dịch

Tiếp theo phần I

Bạo vì tiền

Dự án Dabhol của Enron tại Maharashtra, India
Nguồn/Photo: hinduonnet.com/Paul Noronha
Ấn Độ là một quốc gia dân chủ sau khi chấm dứt chế độ thuộc địa, nên việc cho phép các nhà đầu tư nước ngoài tìm kiếm lợi nhuận trên xương máu của các doanh nghiệp trong nước là điều không thể xảy ra. Nhắc lại một thí dụ, cách đây một thập niên việc công ty Enron đặt quan hệ với tiểu bang Maharashtra (4) để có được dự án xây dựng một nhà máy điện trị giá 2,9 tỷ USD tại nơi này đã làm bùng nổ nhiều tranh cãi. Dự án đã được xúc tiến nhưng phải sau nhiều năm tranh luận gay gắt về đầu tư nước ngoài và vai trò của nó trong sự phát triển của Ấn Độ.

Trong khi Trung Quốc cản trở các doanh nghiệp trong nước thì Ấn Độ giúp đỡ các nhà doanh nghiệp của họ được hoạt động dễ dàng hơn. Trong suốt thập kỷ qua New Delhi đã không quản lý nền kinh tế một cách chi tiết. Thật vậy, sự giải tư đang được tiến triển, dù với tốc độ rùa bò, ở vùng hẻo lánh xa xôi, chính phủ đã thôi độc quyền kinh doanh điện thoại viễn liên, chế độ thuế má được cắt giảm, thủ tục hành chính được đơn giản hóa, và một số nghành nghề được mở ra cho đầu tư tư nhân bao gồm đầu tư nước ngoài.
Kết quả là các doanh nghiệp tư nhân và tự do kinh doanh đang nở rộ. Một khảo sát mới đây của Tạp Chí Kinh tế Viễn Đông (FEER - Far Eastern Economic Review) cho thấy trong khía cạnh này Ấn độ dẫn đầu mọi quốc gia trong vùng, kể cả Trung Quốc (Cuộc thăm dò hơn 2,500 giám đốc và chuyên gia tại hơn một chục quốc gia đặt câu hỏi liên quan đến khả năng lãnh đạo tốt hữu hiệu, từ 1 đến 7). Quả thật, chỉ có hai công ty của Trung Quốc đủ tiêu chuẩn trong danh sách 10 công ty hàng đầu của Ấn Độ. Điều đáng nói là tất cả các công ty của Ấn Độ đều là doanh nghiệp tư nhân, trong khi đó đa số các công ty của Trung Quốc đề có sự nhúng tay của nhà nước.

Một số công ty hàng đầu của Ấn Độ là do cá nhân tự sáng lập, như công ty Infosys đứng đầu danh sách của FEER. Một số khác là chi nhánh của những công ty có tự lâu đời. Điển hình là công ty Sundaram Motors, một công ty hàng đầu chuyên sản xuất các bộ phận xe hơi và nhà cung cấp chính cho General Motors là chi nhánh của công ty T.V. Sundaram thuộc nhóm doanh nghiệp Nam Ấn có tuổi được 1 thế kỷ.

Gates và Murthy tại Infosys Bangalore (India)
Nguồn: Foreign Policy
Không chỉ có các doanh nghiệp đang phát triển mạnh tại Ấn Độ mà các chủ doanh nghiệp cũng là những người hùng dân tộc. Ông Nehru chắc chắn sẽ kinh ngạc và vô cùng thán phục những nhà dẫn đầu nghành công nghiệp của Ấn Độ. Thí dụ như Narayana Murthy 56 tuổi, người sáng lập công ty Inforsys thường được so sánh với Bill Gates của công ty Microsoft và đã trở thành nhân vật được kính nể.

Những gương thành công này không bao giờ xảy ra nếu hạ tầng cơ sở Ấn Độ yếu kém không khuyến khích được ông Murthy và những người có thể là đại gia khác khác. Nhưng dân chủ, và một hệ thống pháp lý đứng đắn, đã giúp cho Ấn Độ xây dựng được nền móng cần thiết mở đường cho các doanh nghiệp nở rộ. Mặc dù rõ ràng tòa án Ấn Độ không có hiệu quả nhưng tối thiểu cũng có chức năng tư pháp độc lập. Quyền tư hữu tài sản tuy không hoàn toàn được bảo đảm nhưng các doanh nghiệp tư nhân chắc chắn được bảo vệ mạnh hơn Trung Quốc rất nhiều. Định chế pháp trị, có nguồn gốc từ luật pháp của Anh Quốc, luôn luông thắng thế.

Truyền thống và thể chế Ấn Độ đã là một bệ phóng tuyệt vời cho thị trường vốn phát triển. Tình trạng thiếu rõ ràng và chính xác vẫn còn phổ biến nhưng các thị trường chứng khoán và trái phiếu chỉ trợ vốn phát triển công ty cho các doanh nghiệp có triển vọng và đáng tin cậy. Trong một nghiên cứu của Ngân Hàng Thế Giới vừa xuất bản năm ngoái (2002 - DCV) trong số các công ty được thăm dò, chỉ có 52% công ty Ấn Độ có vấn đề gọi vốn kinh doanh so với các công ty của Trung Quốc là 80%. Kết quả cho thấy các công ty của Ấn Độ ít dựa vào nguồn tài chính tự có: chỉ có khoảng 27% vốn lấy từ lợi nhuận vận hành so với 57% tại các công ty Trung Quốc.

Quản trị doanh nghiệp đã có những tiến bộ đầy ấn tượng, nhờ vào những đóng góp không nhỏ của ông Murthy, công ty InfoSys trở thành một tấm gương mẫu mực về kế toán trung thực. Một khảo sát của Credit Lyonnais Securities Asia về 25 quốc gia có nền kinh tế hội nhập trong vùng thực hiện trong năm 2000 cho thấy Ấn Độ xếp hạng thứ sáu trong quản trị doanh nghiệp và Trung Quốc xếp hạng thứ 19. Những nhà đầu tư cùng với những nhà tài trợ vốn, như các ngân hàng phát triển chẳng hạn, phụ thuộc ngày càng nhiều vào sức mạnh thị trường, nhưng sự xuất hiện của họ đã giúp tăng tính hiệu quả và uy tín cho thị trường Ấn Độ. Ngoài việc đưa ra những quy định khung chính phủ Ấn Độ đã để cho lĩnh vực tư nhân được chủ động hoạt động.

Ngược lại, tại Trung Quốc quan chức nhà nước vẫn là người gác cổng để kiểm soát chặt chẽ tất cả vốn kinh doanh và nghiêm cấm các công ty tư nhân được tham gia vào giao dịch chứng khoán và tìm kiếm nguồn vốn phát triển. Thật vậy, Bắc Kinh chỉ dùng thị trường tài chính như một cách để để cứu vãn các doanh nghiệp nhà nước. Ngăn cản thị trường Trung Quốc đạt độ chín chắn và trưởng thành chính sách này đã gây ra những sai lạc to lớn (Trung Quốc tuyên bố thị trường chứng khoán của họ trị giá hơn 400 tỷ USD, nhưng nếu trừ ra những cổ phần không giao dịch của nhà nước hay thuộc về các công ty quốc doanh thì giá trị còn lại chỉ khoảng 150 tỷ USD). Làm tệ hơn nữa là vấn đề là quản trị doanh nghiệp yếu kém và thiếu hẳn nền tư pháp độc lập.


Dollars Và Hai Dòng Dân Ly Hương

Ấn Độ rõ ràng đã qua mặt Trung Quốc từ nền gốc, nhưng tại sao những ưu việt của Ấn Độ không phản ảnh qua những con số? Tai sao vẫn có khoảng cách lớn trong GDP và những tiêu chuẩn đo lường khác? Điều đáng nhắc lại là sự cải cách kinh tế của Ấn Độ chỉ bắt đầu năm 1991, sau khi Trung quốc tự do hóa nền kinh tế hơn một thập niên. Thêm vào đó, mức tiết kiệm quốc gia của Ấn Độ chỉ bằng một nửa so với Trung quốc và có nguồn FDI ít hơn Trung Quốc đến 90 phần trăm. Hơn thế, nền dân chủ Ấn Độ luôn bị xâu xé vì căng thẳng sắc tộc và tôn giáo, Ấn Độ cũng có tranh chấp kịch liệt lâu đời với Pakistan về vấn đề Kashmir. Trong khi đó Trung Quốc có hai thập niên tương đối thanh bình; ngoài sự kiện Thiên An Môn thì Trung Quốc tập trung toàn diện vào việc phát triển kinh tế.

Mức tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ chỉ thấp hơn Trung Quốc khoảng 20% là một thành quả rất ấn tượng. Và dĩ nhiên những con số tăng trưởng của Trung Quốc có chính xác hay không là một câu hỏi đáng quan tâm. Tốc độ phát triển của Ấn Độ bắt kịp Trung Quốc là do sự tận dụng nguồn vốn rất hiệu quả, còn Trung Quốc thì không qua hình ảnh những khoản tiền bị lãng phí vào các doanh nghiệp nhà nước. Sự thất bại trong việc phân phối các nguồn vốn đầu tư sẽ kéo nền kinh tế Trung Quốc đi xuống trong những năm tới.

Trong những năm đầu của thập niên 1990 khi nền kinh tế Trung Quốc tăng trưởng ở mức độ 2 số thì Bắc Kinh đầu tư ồ ạt vào khu vực kinh tế nhà nước. Đa số các khoản đầu tư này không thành tựu trong thương mại, để lại cho ngân hàng những con nợ khổng lồ chiếm khoảng 50% tài sản của các ngân hàng. Đến một lúc nào đó ngân hàng cho vay phải nuốt các khoản thua lỗ này bằng cách xoá nợ , giảm giá trị tài sản ngân hàng (người gửi tiền tại ngân hàng phải trả cái giá này), hoặc chính phủ phải tái tài trợ nguồn vốn cho ngân hàng tức là phải di chuyển vốn từ các nguồn đầu tư hiệu quả hơn đến. Điều này sẽ giới hạn con đường phát triển kinh tế của Trung Quốc trong tương lai.

Hệ thống ngân hàng của Ấn Độ có thể chưa là mô hình trong sạch kiểu mẫu, nhưng họ đã không phạm các sai lầm ở gần cùng một mức độ như vậy. Theo sự nghiên cứu của tập đoàn quản lý và cố vấn Ernst & Young, chỉ có khoảng 15 phần trăm vốn ngân hàng tại Ấn Độ làm ăn không thành đạt trong năm 2001. Kinh tế Ấn Độ thật sự đã có nền móng chắc chắn hơn.

Vấn đề quan trọng không phải là vị trí của Trung Quốc và Ấn Độ hôm nay đang ở đâu, mà trong tương lai họ sẽ ở vị trí nào. Câu trả lời sẽ được xác định bằng các tiêu chuẩn đánh giá hai nước trong khả năng tận dụng nguồn tài nguyên quốc gia như thế nào, về mặt này, Ấn Độ đang thực hiện rất tuyệt vời. Phải chăng Ấn Độ đang kiếm một con đường phát triển hay hơn Trung Quốc? Chúng ta sẽ không có câu trả lời trong nhiều năm. Tuy nhiên, nhiều bằng chứng cho thấy sự phát triển có nền tảng của Ấn Độ thật sự khôn khéo hơn so với những bằng chứng thấy được -mỉa mai thay - đến từ chính Trung Quốc.

Xem hai chiến lược tương phản của hai tỉnh duyên hải là Giang Tô (Jiangsu) và Chiết Giang (Zhejiang) có mức phát triển kinh tế tương đương với thời kỳ bắt đầu cải cách của Trung Quốc. Giang Tô phần lớn dựa vào nguồn FDI để phát triển kinh tế. Ngược lại, tỉnh Chiết Giang chủ yếu dựa vào các doanh nghiệp địa phương và đi theo hướng phát triển tự nhiên. Trong suốt hai thập niên qua, nền kinh tế của tỉnh Chiết Giang phát triển nhanh hơn kinh tế Giang Tô 1% mỗi năm.

Công nhân làm việc tại nhà máy lắp ráp xe hơi của General Motors, (Shanghai, China)
Nguồn: Foreign Policy
. Cách đây hai mươi năm tỉnh Chiết Giang nghèo hơn tỉnh Giang Tô, ngày nay không còn nghi ngờ gì nữa, Chiết Giang đã thịnh vượng hơn. Ấn Độ có thể có cả hai lợi thế tốt nhất: ngày càng thu hút nhiều nguồn FDI. Sau nhiều thập niên giữ kiều dân Ấn ngoài tầm tay, xa đất nước, hôm nay New Delhi đang kéo họ quay về với quê hương. Trước đây đã có những câu bông đùa với cụm từ viết tắt NRI “not required Indians - những người Ấn Độ không cần thiết”, chỉ những kiều dân Ấn Độ. Ngày nay, cụm từ đó trở lại với nghĩa khác “Những người Ấn Độ xa Tổ Quốc - nonresident Indians”. Sự thay đổi thái độ này bằng tín hiệu chính thức gởi đi vào đầu năm (2003): chính phủ Ấn Độ đã tổ chức một hội thảo có mặt nhiều các kiều dân lỗi lạc tham dự.

Trung Quốc thành công trong việc thu hút các nguồn FDI một phần nhờ vào các kiều dân giàu có. Trong suốt thập niên 1990, hơn một nửa nguồn FDI là của Hoa kiều. Có những khoản tiền ngoài dự kiến. Hàng tỷ USD từ Hồng Kông, Ma Cao và Đài Loan tình cờ giúp Bắc Kinh trì hoãn những cải cách chính trị khó khăn (Kiều hối về Việt Nam cũng là một số “quà” không nhỏ cho nhà nước CHXHCNVN, từ 4-6 tỷ USD mỗi năm - DCV). Thí dụ, vì những nhà đầu tư nước ngoài mua lại tài sản của các doanh nghiệp thua lỗ của nhà nước, nên chính phủ tiếp tục trì hoãn việc tư doanh hóa các công ty. Cho đến nay, nguồn FDI của kiều dân tại Ấn Độ chỉ chiếm khoảng dưới 10%. Khi được trải thảm chào đón, nguồn đầu tư của Ấn kiều “xa Tổ Quốc” sẽ gia tăng. Tuy nguồn vốn của Ấn kiều không cao bằng Hoa kiều nhưng người Ấn Độ ở nước ngoài có thể đóng góp nguồn vốn trí tuệ có giá trị cao hơn.

Sự ưu tú trong nghành công nghệ trí tuệ của kiều dân Ấn tại Thung Lũng Điện Tử, Silicon Valley, rất nổi tiếng. Ngày nay, những triển vọng xán lạn của Ấn Độ, cũng như sự thay đổi thái độ của chính phủ với kiều dân Ấn sẽ lôi kéo nhiều kỹ sư, nhà khoa học Ấn kiều “xa Tổ Quốc” trở lại quê hương, và đang cám dỗ nhiều nhà kinh doanh xa xứ đi mở ví tiền ra. Với sự giúp đỡ của Hoa kiều, Trung Quốc đã chiến thắng trong cuộc chạy đua nhà máy sản xuất của thế giới. Với sự giúp đỡ của Ấn kiều Ấn Độ sẽ trở thành một phòng thí nghiệm công nghệ của thế giới.

Trung Quốc và Ấn Độ đã theo đuổi hai chiến lược phát triển kinh tế khác nhau hoàn toàn. Ấn Độ không đạt được thành quả tốt như Trung Quốc, nhưng Ấn Độ hoạt động tốt hơn trong những lĩnh vực then chốt. Sự thành công đó có thể sẽ đủ sức cho Ấn Độ bắt kịp và rất có thể sẽ qua mặt Trung Quốc. Điều đó nếu xảy ra không những sẽ chứng minh được tầm quan trọng của sự phát triển các doanh nghiệp trong nước trên con đường phát triển kinh tế mà còn cho thấy những hạn chế khi lệ thuộc quá nhiều vào nguồn FDI như trường hợp của Trung Quốc.

Hết


Copyright © 2006-2007 DCVOnline


Nguồn: Can India Overtake China? - Yasheng Huang and Tarun Khanna, Foreign Policy, July-August 2003.

Categories

0 TrackBacks

Listed below are links to blogs that reference this entry: Ấn Độ có thể vượt qua Trung Quốc? (Kết).

TrackBack URL for this entry: http://www.dcvblogs.com/mt/mt-tb.cgi/418

Leave a comment

About this Entry

This page contains a single entry by dcvblogs published on May 1, 2007 11:33 PM.

Ấn Độ có thể vượt qua Trung Quốc? was the previous entry in this blog.

Yahoo! - Bán nhân quyền lấy đô-la? is the next entry in this blog.

Find recent content on the main index or look in the archives to find all content.

danchimviet
danchimviet