Ấn Độ có thể vượt qua Trung Quốc?
Yasheng Huang và Tarun Khanna - Quang Diệu lược dịch
Lời người dịch: Trong những năm gần đây các nhà kinh tế và doanh nhân thế giới chú ý nhiều vào sự trỗi dậy rất ngoạn mục của hai nền kinh tế tại khu vực Châu Á: Trung Quốc và Ấn Độ. Họ gọi là con rồng Trung Quốc và sư tử Ấn Độ. Bài viết chung dưới đây của Yasheng Huang và Tarun Khanna, đã được đăng trên các tạp chí Economist, Foreign Policy (*) và được lưu hành trong khoa kinh tế của các trường đại học Hoa Kỳ. Bài viết này cũng là đề tài tranh luận sôi nổi trong giới làm kinh tế, nhà báo và nhà soạn chính sách của nhiều quốc gia.
Yasheng Huang là Phó Giáo sư khoa Quản Lý Sloan, Viện Công nghệ Massachusetts (Massachusetts Massachusetts - Sloan School of Management ); Tarun Khanna là Giáo sư Trường Thương mại Harvard (Harvard Business School.)
Yasheng Huang và Tarun Khanna
Nguồn: DCVOnline
Trong một chừng mực nào đó bài viết này cho chúng ta thấy những điểm sai lầm trong nền kinh tế của Trung Quốc mà giới lãnh đạo Việt nam cũng đang mắc phải.
Con đường nào nhanh nhất để dẫn đến nền kinh tế phát triển? Các nhà nghiên cứu chính sách của Trung Quốc đều nhìn nhận đó là nguồn đầu tư trực tiếp của nước ngoài (FDI- foreign direct investment). Có ý kiến cho rằng FDI không phải là con đường duy nhất đưa đến sự thịnh vượng. Thật vậy, về lâu dài, nguồn lực kinh tế trong nước có thể đem lại lợi thế cho Ấn Độ hơn là anh chàng khập khễnh Trung Quốc có hệ thống ngân hàng và thị trường vốn yếu kém.
Khi bước chân vào siêu thị Wal-Mart bạn sẽ không ngạc nhiên khi thấy đầy các loại hàng hóa làm tại Trung Quốc như: giầy dép, vải vóc, quần áo, đồ chơi và các mặt hàng điện tử. Nhưng các nhãn hiệu “Làm Tại Trung Quốc” này đã che khuất một điểm quan trọng: Chỉ có vài món hàng được làm ra từ các công ty của Trung Quốc. Thật sự bạn rất khó kiếm được một công ty nào của chính người Trung Quốc có tầm vóc hoạt động quy mô trên thế giới và bán hàng hóa của họ ra nước ngoài.
Phát triển nhanh chóng của các cơ xưởng sản xuất để xuất khẩu tại Trung Quốc là con đẻ của nguồn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI). Và FDI đã thế chỗ doanh nhân trong nước. Trong suốt 20 năm qua, nền kinh tế của Trung Quốc đã cất cánh nhưng có rất ít các công ty của Trung Quốc bay theo kịp, khu kinh tế tư doanh không có các công ty có đủ tầm vóc cạnh tranh với đối thủ quốc tế.
Nguồn FDI của Trung Quốc đã vượt Ấn Độ rất xa. Một mặt, sự chênh lệch này phản ảnh sự tin tưởng của thế giới vào những triển vọng tương lai của Trung Quốc và hoài nghi những cam kết cải tổ nền kinh tế của Ấn Độ. Mặt khác, khoảng cách về FDI giữa Ấn Độ và Trung Quốc cũng là câu chuyện của hai khối người ly hương. Cộng đồng di dân Trung Quốc sống rải rác khắp thế giới rất đông và giàu có, họ thiết tha gửi tiền về để giúp đỡ cố hương. Ngược lại, cho đến gần đây người ly hương Ấn độ không hài lòng về sự thành công của họ và không sẵn lòng đầu tư vào cố quốc. New Delhi xem nhẹ nguồn đầu tư của kiều dân Ấn và của nước ngoài, và hỗ trợ cho các nhà đầu tư, doanh gia trong nước.
Trong quá trình phát triển kinh tế, Ấn Độ đã gầy dựng được một số công ty có tầm vóc quốc tế và cạnh tranh với những công ty tên tuổi nhất của Châu Âu và Hoa Kỳ. Hơn nữa nhiều công ty này là những công ty tối tân và hiện đại nhất trong các lãnh vực. Thí dụ như: công ty phần mềm Infosys (1), Wipro là công ty chuyên cung cấp các dich vụ về công nghệ thông tin, công ty bào chế thuốc tây và công ty công nghệ sinh học Ranbaxy và Dr. Reddy’s Labs. Có 13 công ty của Ấn Độ và chỉ có 4 công ty của Trung Quốc được kể trong danh sách bình chọn 200 công ty nhỏ hoạt động tốt nhất của thế giới của Tạp chí Forbes.
Ấn Độ cũng phát triển hạ tầng cở sở nâng đỡ doanh nhân nội địa tốt hơn. Thị trường vốn hoạt động một cách hiệu quả và tính minh bạch cũng hơn hẳn Trung Quốc. Hệ thống pháp lý của Ấn Độ tuy còn sai sót nhưng đã tiến bộ, hơn xa hệ thống của Trung Quốc.
Trung Quốc và Ấn Độ là những cường quốc tương lai quan trọng của thế giới. Cả hai quốc gia đều đưa ra mô hình phát triển cạnh tranh. Nhiều người tin rằng những số liệu kinh tế cho thấy Trung Quốc đang tiến nhanh. Thành ngữ “mức gia tăng kinh tế của Hindu” được sử dụng để chê bai khả năng tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ chậm hơn mức gia tăng dân số. Đấy là vấn nạn đã qua nhưng khi đề cập đến những con số về tổng sản lượng quốc gia (GDP) và những đề mục hàng đầu khác thì Ấn Độ vẫn không sánh bằng Trung Quốc.
Tuy nhiên, những con số thống kê kinh tế chỉ nói lên được phần nào câu chuyện kinh tế vĩ mô. Ở cấp vi mô thì mọi việc khác hoàn toàn. Cũng như Trung Quốc, kinh tế Ấn Độ rất năng động. Thật vậy, Ấn Độ không lệ thuộc vào nguồn đầu tư trực tiếp của ngoại quốc như Trung Quốc mà đã chọn con đường đi khác. Bằng cách dựa trên sự phát triển tự nhiên, Ấn Độ đang sử dụng tài nguyên quốc gia một cách hữu hiệu hơn và chọn con đường có thể đưa đến sự phát triển bền vững của kinh tế (2). “Ấn Độ có thể vượt trội hơn Trung Quốc?” không còn là một câu hỏi ngớ ngẩn nữa. Nếu Ấn Độ thật sự đã làm một tính toán khôn ngoan hơn, sức tăng trưởng kinh tế tương lai với những liên hệ của nó sẽ rất to tát.
Nhà Nước chuyên chế
Trên thực tế, Ấn Độ đang xây dựng kinh tế với nền tảng từ gốc đi lên trong khi Trung Quốc vẫn còn đang theo đuổi kiểu từ ngọn đi xuống cho thấy sự khác biệt trong hệ thống chính trị của hai quốc gia này. Ấn Độ là quốc gia dân chủ, và Trung Quốc thì không. Lịch sử đã tạo nên hai chiến lược khác nhau này. Đảng Cộng Sản Trung Quốc lên nắm quyền năm 1949 kiên quyết nhanh chóng nhổ tận gốc các sở hữu tư nhân. Mặc dầu nền kinh tế tự do của Trung Quốc đang trong thập niên thứ ba, họ vẫn tiếp tục tranh luận quanh quyết định mới đây: chấp nhận các nhà tư bản tham gia Đảng Cộng Sản.
Trong khi đó Ấn Độ phát triển một xã hội chủ nghĩa mềm mỏng hơn, xã hội chủ nghĩa kiểu Fabian (3), tức là không hủy diệt hệ thống tư bản mà chỉ đơn thuần giải quyết những căn bệnh tồn đọng của tư bản. Cần nhắc lại một khẩu hiệu của Vladimir Lenin được Thủ tướng đầu tiên của Ấn Độ, ông Jawaharlal Nehru sử dụng: khu vực kinh tế quốc doanh phải nắm “quyền chi huy tối cao”. Tuy nhiên, chính sách đó không ngăn chận được các doanh nghiệp tư nhân nở rộ tại những vùng ngoài tầm kiểm soát của chính phủ.
Những đối thủ cạnh tranh khổng lồ
Những phát triển kinh tế vi mô tại Trung Quốc phản ảnh những khác nhau vì lịch sử và ý thức hệ. Những cải cách bên ngoài của Trung Quốc khá nổi bật nhưng lại kìm hãm các công ty tư nhân trong nước bằng rất nhiều luật định. Trên thực tế, các doanh nghiệp trong nước chỉ được hiến pháp bảo vệ từ 4 năm nay trong khi các doanh nghiệp nước ngoài đã được bảo vệ từ đầu thập niên 1980. Cuối thập niên 1990, theo tài liệu của Công ty Cổ phần Tài chính Quốc tế (International Financial Corporation) các công ty tư nhân trong nước vẫn còn bị cấm hoạt động trong hơn 2 chục ngành nghề thuộc các lĩnh vực quan trọng và sinh lợi nhiều là: kinh tế ngân hàng, liên lạc viễn thông, cầu đường cao tốc và hỏa xa.
Những cấm cản này không phải để ngăn chặn sự cạnh tranh của các doanh nghiệp tư nhân trong nước với các doanh nghiệp nước ngoài mà là để họ không có cơ hội cạnh tranh với các công ty của nhà nước. Trong suốt 20 năm qua, các công ty quốc doanh quan liêu, kém hiệu quả đã có một số cải cách nhưng Bắc Kinh (Bejing) vẫn tiếp tục kiểm soát các cơ sở quốc doanh to lớn như Công ty Viễn Thông Trung Quốc.
Chính phủ Trung Quốc kiên quyết bảo vệ các doanh nghiệp nhà nước khỏi sự cạnh tranh. Vào thập niên 1990 nhiều doanh nghiệp tư nhân đã cố gắng gỡ bỏ những rào cản cấm đoán này của nhà nước nhưng đã thất bại. Một số doanh nghiệp tư nhân đã bị đã gài bẫy khi đăng ký kinh doanh dưới danh nghĩa của doanh nghiệp nhà nước (vốn của tư nhân và do tư nhân quản lý), khi có tranh chấp về quyền sở hữu thì các cơ quan chính quyền đang thua lỗ tìm cách chiếm đoạt tất cả tài sản của họ. Nhiều công ty có triển vọng đã bị sụp đổ kiểu này.
Ai cũng biết đến các doanh nghiệp tư nhân trong nước bị phân biệt đối xử. Một báo cáo xuất bản năm 2000 của Viện Khoa Học Xã Hội Trung Quốc đã kết luận rằng “Bởi vì những thành kiến sâu đậm và sai trái, các doanh nghiệp tư nhân đã có một vị chính trị thấp hơn thực tế và bị phân biệt đối xử trong nhiều chính sách và quy định. Luật pháp, chính sách và thị trường dành cho các doanh nghiệp tư nhân này không công bằng và mâu thuẫn, không nhất quán”. Các nhà đầu tư nước ngoài trục lợi nhiều nhất nhờ những rào cản quanh các doanh nghiệp tư nhân này. Một chỉ số cho thấy lợi nhuận to lớn các nhà đầu tư nước ngoài gặt hái được từ tăng trưởng kinh tế phi thường của Trung Quốc: năm 1992, số lợi tức các nhà đầu tư nước ngoài kiếm được ở Trung Quốc chỉ có 5,3 tỷ USD; ngày hôm nay là hơn 22 tỷ USD. (Số tiền này không nhất thiết phải chuyển ra khỏi Trung Quốc, mà thường được xử dụng để tái đầu tư).
(Còn tiếp)
Copyright © 2006-2007 DCVOnline
(*) Can India Overtake China? - Yasheng Huang and Tarun Khanna, Foreign Policy, July-August 2003.
(1) Infosys Technology Ltd: công ty chuyên cung cấp và giải quyết các dịch vụ về công nghệ thông tin, thành lập năm 1981 và có địa bàn hoạt động khắp thế giới. Doanh thu là 2,8 tỷ USD, nhân viên khoảng 52.700, cở sở đầu não tại Bangalore, Ấn Độ.- Nguồn inforSys Technology Ltd.
(2) Sự phát triển tự nhiên (organic development): là một khái niệm mới trong phát triển kinh tế, theo đó mô tả sự tự tổ chức, thích nghi theo thời gian với sự năng động một cách hiệu quả của một hệ thống phức tạp, chúng ta có thể xem là một hệ thống “sống thực”.
(3) Fabian: chủ nghĩa xã hội Fabian là nhóm chủ trương cải cách từ từ, mục tiêu chính là giải quyết các căn bệnh xã hội tồn đọng do tư bản gây ra. Chủ nghĩa xã hội Fabian xuất phát từ Anh Quốc.
(4) Maharashtra là tiểu bang lớn hàng thứ 3 trong 28 tiểu bang và là tiểu bang có dân cư đông thứ hai tại Ấn Độ. Thủ phủ là Mumbai, thành phố lớn nhất của Ấn Độ.
Phát triển nhanh chóng của các cơ xưởng sản xuất để xuất khẩu tại Trung Quốc là con đẻ của nguồn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI). Và FDI đã thế chỗ doanh nhân trong nước. Trong suốt 20 năm qua, nền kinh tế của Trung Quốc đã cất cánh nhưng có rất ít các công ty của Trung Quốc bay theo kịp, khu kinh tế tư doanh không có các công ty có đủ tầm vóc cạnh tranh với đối thủ quốc tế.
Nguồn FDI của Trung Quốc đã vượt Ấn Độ rất xa. Một mặt, sự chênh lệch này phản ảnh sự tin tưởng của thế giới vào những triển vọng tương lai của Trung Quốc và hoài nghi những cam kết cải tổ nền kinh tế của Ấn Độ. Mặt khác, khoảng cách về FDI giữa Ấn Độ và Trung Quốc cũng là câu chuyện của hai khối người ly hương. Cộng đồng di dân Trung Quốc sống rải rác khắp thế giới rất đông và giàu có, họ thiết tha gửi tiền về để giúp đỡ cố hương. Ngược lại, cho đến gần đây người ly hương Ấn độ không hài lòng về sự thành công của họ và không sẵn lòng đầu tư vào cố quốc. New Delhi xem nhẹ nguồn đầu tư của kiều dân Ấn và của nước ngoài, và hỗ trợ cho các nhà đầu tư, doanh gia trong nước.
 |
| Infosys Campust tại Bangalore, India Nguồn: Foreign Policy |
Ấn Độ cũng phát triển hạ tầng cở sở nâng đỡ doanh nhân nội địa tốt hơn. Thị trường vốn hoạt động một cách hiệu quả và tính minh bạch cũng hơn hẳn Trung Quốc. Hệ thống pháp lý của Ấn Độ tuy còn sai sót nhưng đã tiến bộ, hơn xa hệ thống của Trung Quốc.
Trung Quốc và Ấn Độ là những cường quốc tương lai quan trọng của thế giới. Cả hai quốc gia đều đưa ra mô hình phát triển cạnh tranh. Nhiều người tin rằng những số liệu kinh tế cho thấy Trung Quốc đang tiến nhanh. Thành ngữ “mức gia tăng kinh tế của Hindu” được sử dụng để chê bai khả năng tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ chậm hơn mức gia tăng dân số. Đấy là vấn nạn đã qua nhưng khi đề cập đến những con số về tổng sản lượng quốc gia (GDP) và những đề mục hàng đầu khác thì Ấn Độ vẫn không sánh bằng Trung Quốc.
Tuy nhiên, những con số thống kê kinh tế chỉ nói lên được phần nào câu chuyện kinh tế vĩ mô. Ở cấp vi mô thì mọi việc khác hoàn toàn. Cũng như Trung Quốc, kinh tế Ấn Độ rất năng động. Thật vậy, Ấn Độ không lệ thuộc vào nguồn đầu tư trực tiếp của ngoại quốc như Trung Quốc mà đã chọn con đường đi khác. Bằng cách dựa trên sự phát triển tự nhiên, Ấn Độ đang sử dụng tài nguyên quốc gia một cách hữu hiệu hơn và chọn con đường có thể đưa đến sự phát triển bền vững của kinh tế (2). “Ấn Độ có thể vượt trội hơn Trung Quốc?” không còn là một câu hỏi ngớ ngẩn nữa. Nếu Ấn Độ thật sự đã làm một tính toán khôn ngoan hơn, sức tăng trưởng kinh tế tương lai với những liên hệ của nó sẽ rất to tát.
Nhà Nước chuyên chế
Trên thực tế, Ấn Độ đang xây dựng kinh tế với nền tảng từ gốc đi lên trong khi Trung Quốc vẫn còn đang theo đuổi kiểu từ ngọn đi xuống cho thấy sự khác biệt trong hệ thống chính trị của hai quốc gia này. Ấn Độ là quốc gia dân chủ, và Trung Quốc thì không. Lịch sử đã tạo nên hai chiến lược khác nhau này. Đảng Cộng Sản Trung Quốc lên nắm quyền năm 1949 kiên quyết nhanh chóng nhổ tận gốc các sở hữu tư nhân. Mặc dầu nền kinh tế tự do của Trung Quốc đang trong thập niên thứ ba, họ vẫn tiếp tục tranh luận quanh quyết định mới đây: chấp nhận các nhà tư bản tham gia Đảng Cộng Sản.
Trong khi đó Ấn Độ phát triển một xã hội chủ nghĩa mềm mỏng hơn, xã hội chủ nghĩa kiểu Fabian (3), tức là không hủy diệt hệ thống tư bản mà chỉ đơn thuần giải quyết những căn bệnh tồn đọng của tư bản. Cần nhắc lại một khẩu hiệu của Vladimir Lenin được Thủ tướng đầu tiên của Ấn Độ, ông Jawaharlal Nehru sử dụng: khu vực kinh tế quốc doanh phải nắm “quyền chi huy tối cao”. Tuy nhiên, chính sách đó không ngăn chận được các doanh nghiệp tư nhân nở rộ tại những vùng ngoài tầm kiểm soát của chính phủ.
Những đối thủ cạnh tranh khổng lồ
 |
| Vài chỉ số kinh tế Nguồn: CIA World Factbook 2002, The Economist, World Development Indicators, Financial Times |
Những phát triển kinh tế vi mô tại Trung Quốc phản ảnh những khác nhau vì lịch sử và ý thức hệ. Những cải cách bên ngoài của Trung Quốc khá nổi bật nhưng lại kìm hãm các công ty tư nhân trong nước bằng rất nhiều luật định. Trên thực tế, các doanh nghiệp trong nước chỉ được hiến pháp bảo vệ từ 4 năm nay trong khi các doanh nghiệp nước ngoài đã được bảo vệ từ đầu thập niên 1980. Cuối thập niên 1990, theo tài liệu của Công ty Cổ phần Tài chính Quốc tế (International Financial Corporation) các công ty tư nhân trong nước vẫn còn bị cấm hoạt động trong hơn 2 chục ngành nghề thuộc các lĩnh vực quan trọng và sinh lợi nhiều là: kinh tế ngân hàng, liên lạc viễn thông, cầu đường cao tốc và hỏa xa.
Những cấm cản này không phải để ngăn chặn sự cạnh tranh của các doanh nghiệp tư nhân trong nước với các doanh nghiệp nước ngoài mà là để họ không có cơ hội cạnh tranh với các công ty của nhà nước. Trong suốt 20 năm qua, các công ty quốc doanh quan liêu, kém hiệu quả đã có một số cải cách nhưng Bắc Kinh (Bejing) vẫn tiếp tục kiểm soát các cơ sở quốc doanh to lớn như Công ty Viễn Thông Trung Quốc.
 |
| Công nhân làm việc tại xưởng may quốc doanh (Bejing, China) Nguồn: Foreign Policy |
Ai cũng biết đến các doanh nghiệp tư nhân trong nước bị phân biệt đối xử. Một báo cáo xuất bản năm 2000 của Viện Khoa Học Xã Hội Trung Quốc đã kết luận rằng “Bởi vì những thành kiến sâu đậm và sai trái, các doanh nghiệp tư nhân đã có một vị chính trị thấp hơn thực tế và bị phân biệt đối xử trong nhiều chính sách và quy định. Luật pháp, chính sách và thị trường dành cho các doanh nghiệp tư nhân này không công bằng và mâu thuẫn, không nhất quán”. Các nhà đầu tư nước ngoài trục lợi nhiều nhất nhờ những rào cản quanh các doanh nghiệp tư nhân này. Một chỉ số cho thấy lợi nhuận to lớn các nhà đầu tư nước ngoài gặt hái được từ tăng trưởng kinh tế phi thường của Trung Quốc: năm 1992, số lợi tức các nhà đầu tư nước ngoài kiếm được ở Trung Quốc chỉ có 5,3 tỷ USD; ngày hôm nay là hơn 22 tỷ USD. (Số tiền này không nhất thiết phải chuyển ra khỏi Trung Quốc, mà thường được xử dụng để tái đầu tư).
(Còn tiếp)
Copyright © 2006-2007 DCVOnline
(*) Can India Overtake China? - Yasheng Huang and Tarun Khanna, Foreign Policy, July-August 2003.
(1) Infosys Technology Ltd: công ty chuyên cung cấp và giải quyết các dịch vụ về công nghệ thông tin, thành lập năm 1981 và có địa bàn hoạt động khắp thế giới. Doanh thu là 2,8 tỷ USD, nhân viên khoảng 52.700, cở sở đầu não tại Bangalore, Ấn Độ.- Nguồn inforSys Technology Ltd.
(2) Sự phát triển tự nhiên (organic development): là một khái niệm mới trong phát triển kinh tế, theo đó mô tả sự tự tổ chức, thích nghi theo thời gian với sự năng động một cách hiệu quả của một hệ thống phức tạp, chúng ta có thể xem là một hệ thống “sống thực”.
(3) Fabian: chủ nghĩa xã hội Fabian là nhóm chủ trương cải cách từ từ, mục tiêu chính là giải quyết các căn bệnh xã hội tồn đọng do tư bản gây ra. Chủ nghĩa xã hội Fabian xuất phát từ Anh Quốc.
(4) Maharashtra là tiểu bang lớn hàng thứ 3 trong 28 tiểu bang và là tiểu bang có dân cư đông thứ hai tại Ấn Độ. Thủ phủ là Mumbai, thành phố lớn nhất của Ấn Độ.
Categories
Mô hình Trung Quốc0 TrackBacks
Listed below are links to blogs that reference this entry: Ấn Độ có thể vượt qua Trung Quốc?.
TrackBack URL for this entry: http://www.dcvblogs.com/mt/mt-tb.cgi/419
Leave a comment