Bush trúng món hời mới với Việt Nam
 |
| Shawn W. Crispin Nguồn/Ảnh: bbc.co.uk/AP |
Khi Tổng thống Hoa Kỳ George W. Bush đến Việt nam vào ngày thứ sáu để dự hội nghị thượng đỉnh của các quốc gia trong khu vực Châu Á -Thái Bình Dương (1), ông ta sẽ tìm cách đánh bóng uy tín trong chính sách đối ngoại của mình sau khi đã thất bại thảm hại trong cuộc tranh ghế tại quốc hội, một sự kiện được xem như một cuộc trưng cầu dân ý không lạc quan cho chính quyền Bush vì cuộc xâm lăng Iraq.
Bất cứ kỳ vọng nào trong chính sách đối ngoại mà Bush có thể đạt được tại Việt nam la` điều đáng hoài nghi không khác những tuyên bố thắng lợi cho nền dân chủ tại Trung Đông.
Là kẻ thù trong chiến tranh và bây giờ là đối tác kinh tế của Hoa Kỳ, nhà cầm quyền Cộng sản của Việt nam sẽ trải thảm đỏ đón chào Bush. Với sự ủng hộ của Hoa Kỳ, Việt nam sẽ tham gia tổ chức WTO, một sự kiện rất quan trọng đối với Việt nam sau 20 năm chuyển tiếp từ nền kinh tế chỉ huy sang nền kinh tế thị trường.
Tuy Hạ Viện Hoa Kỳ đã bác bỏ hiệp ước bình thường hóa mậu dịch song phương vĩnh viễn cho Việt nam vào hôm thứ ba vừa qua, để làm vui lòng chủ nhà tiếp đón Việt nam, Bush sẽ cố gắng loan báo rằng quan hệ thân hữu Hoa kỳ-Việt Nam là một trong các chính sách đối ngoại thành công của chính quyền Bush.
Tuy nhiên, bộ ngoại giao Hoa Kỳ đã lấy tên Việt nam ra khỏi danh sách “các nước cần được quan tâm đặc biệt” vì đàn áp tự do tín ngưỡng - điều luôn đi chung với bình thường hóa mậu dich song phương và làm cho Hà Nội nhức đầu, ngượng ngịu.
Chính phủ Hoa Kỳ đã nhượng bộ dành Hà Nội dù mới đây, vào ngày 6 tháng 11, Ủy ban bảo vệ quyền Tự do Tôn giáo Thế giới của Hoa kỳ đã lên tiếng mạnh mẽ thúc đẩy bà Condoleezza Rice, bộ trưởng bộ ngoại giao của Hoa Kỳ, tiếp tục trừng phạt Việt nam vì “người tù vì tự do tôn giáo vẫn còn tại Việt nam, chỉ một số rất nhỏ các nhà thờ được phép họat động lại và họ bị ép buộc phải từ bỏ niềm tin vào tín ngưỡng từ năm 2001”.
Sự mặc cả mới
 |
| Xuất khẩu hàng may mặc của Châu Á chiếm ½ trong số tổng số mậu dịch của toàn cầu - Ảnh/Nguồn: BBC
|
Hà Nội ban hành nghị quyết này vào năm 1997 để bịt miệng những người bất đồng chính kiến mà không cần phải xét xử phức tạp tại tòa án đê thu hút phê phán nặng nề của báo chí thế giới. Một viên chức ngoại giao Hoa Kỳ, Michael Orona, đã cho AFP biết Việt nam đã đồng ý huỷ bỏ nghị định này dù đến nay Hà Nội vẫn chưa chính thức tuyên bố.
Và cũng không phải là sự ngẫu nhiên mà Intel quyết định tăng số ngân khoản đầu tư vào Việt nam từ $300 triệu lên 1 tỷ $US trong cùng ngày Việt nam gán tội “khủng bố” với bản án tượng trưng và trục xuất 3 công dân Mỹ gốc Việt khỏi Việt Nam. Bà Nguyễn Thương Cúc là một công dân Hoa Kỳ gốc Việt đã bị giam giữ hơn một năm không được xét xử được trả tự do ngay sau khi Hà Nội tuyên bố vì lý do nhân đạo, liên quan đến sức khỏe của bà Cúc, dù chưa hết hạn 15 tháng tù.
Để cho thấy rằng Việt nam bây giờ có những dấu hiệu đổi mới, tháng 9 vừa qua, chính quyền đã phóng thích hơn 5.300 người tù, và thả thêm 1.000 người trong tháng 10 vì hạnh kiểm tốt. Cũng trong tháng 9, đảng Cộng sản cổ xuý bình quyền nam nữ và tạo nhiều cơ hội thăng tiến cho phụ nữ tại công xưởng.
Một tờ báo địa phương mới đây cũng loan tin đảng Cộng sản đã cứu xét một nghị định cho phép thay đổi giới tính, điều mà trước kia là đi ngược lại với chính sách của Đảng về các khuynh hướng tình dục xem là lầm lạc kể cả đồng tính luyến ái.
 |
| Hội nghị thượng đỉnh APEC tổ chức tại Hà nội đánh dấu sự hòa nhập của Việt Nam vào thế giới - Ảnh/Nguồn: AP
|
Sự dũng đảm của phong trào dân chủ
Hàng ngàn các nhà vận đông dân chủ tại Việt nam được biết đến như khối 8406, đã dũng cảm hoạt động cùng thời điểm mà Hoa Kỳ gây nhiều áp lực cho chính phủ Việt nam cởi mở hơn về chinh trị. Vào tháng 8/2006, nhóm 8406 đã đưa ra bản tuyên ngôn gồm 4 giai đoạn trong tiến trình dân chủ hóa đất nước, gồm những yêu cầu trả lại quyền tự quyết cho công dân Việt Nam, hình thành thêm nhiều đảng phái chính trị, với một hiến pháp mới và tổ chức bầu cử đại biểu quốc hội dân chủ.
Nhà cầm quyền Việt nam đã đàn áp, bắt bớ, truy bức dữ dội các thành viên của nhóm này và đã có ít nhất hai trường hợp bị giam giữ mà không đuợc xét xử. Mặc dù thế, thành viên của khối 8406 đã công khai công bố tên họ địa chỉ của mình để vận động cho nền dân chủ của Việt nam trong thời gian hội nghị APEC đang diễn ra tại Hà Nôi. Nhà cầm quyền Cộng sản đã phản ứng một cách thô bạo bằng cách dựng lên các bảng cấm chung quanh nhà của các người bất đồng chính kiến: “Cấm người nước ngoài”, “Cấm chụp hình”, “Khu vực Cấm”, “Cấm vượt qua”. Lực lượng an ninh các khu vực công cộng loan báo đã phá sóng điện thọai di động tại khu vực thành phố Hà Nội để ngăn chặn sự liên lạc giữa người bất đồng chính kiến và các nhà báo. Nhà hoạt động cho người lao động, Lê thị Công Nhân, là phát ngôn viên của Đảng Thăng Tiến, đã bị công an cấm không được rời khỏi tư gia của mình, không được gặp người ngoại quốc hoặc tụ tập hơn 2 người tại tư gia trong suốt thời gian APEC diễn biến tại Hà Nội. Từ 4 tháng 11, cựu tù nhân chính trị Phạm Hồng Sơn đã hai lần bị một nhóm người đeo mặt nạ tấn công và xông vào đánh té xuống đường. Một nhóm xuống đường, tại công viên Mai Xuân Thưởng gần trung tâm thành phố Hà Nội, chống chính phủ tham nhũng hôm thứ Năm tuần trước đã bị chính quyền dẹp tan. Và Việt Tân, một phong trào hoạt động dân chủ bí mật đã phát tán một tuyên bố cho rằng APEC là thời điểm cho các lãnh đạo thế giới và giới truyền thông nói chuyện với nhân dân Việt Nam chứ không phải chỉ với chế độ độc tài.
Tất cả các dấu hiệu và sự phát huy tiếng nói dân chủ sẽ không được nhắc đến trong suốt thời gian Bush tham dự APEC tại Hà Nội. Bởi vì với chính quyền Bush, Việt nam là khởi điểm của buôn bán giao thương và đồng minh chiến lược hơn là cuộc vận động cổ xuý dân chủ. Việt nam là quốc gia có nền kinh tế tăng trưởng nhanh hàng thứ hai và sẽ nhanh chóng trở thành điểm đến cho các nhà đầu tư Tây phương và Nhật bản để chận hướng đô la trôi về Trung Quốc. Sau nhiều thập niên của nền kinh tế đóng cửa, Việt nam bây giờ như một cánh đồng bao la đầy cơ hội đầu tư cho các công ty Hoa Kỳ, kể cả của nghành công nghệ thông tin chủ yếu, Viêt nam là bản doanh của hơn 600 công ty chuyên về phần mềm.
Bush cũng rất mong mỏi tranh thủ được Việt nam để cân bằng cán cân quân sự với Trung quốc tại khu vực. Tháng 7 vừa qua một viên chức cao cấp của Hải quân Hoa Kỳ đề cập đến việc thao diễn quân sự chung của hai nước và khuyến khích các thuyền có trọng tải lớn của Hải quân Hoa Kỳ nhanh chóng cập bến cảng Việt nam. Tháng 4 năm nay, Donald Rumsfeld đã đến thăm Hà Nội gây sự bà tán về việc Hoa Thịnh Đốn có kế hoạch trở lại Vịnh Cam Ranh để tạo áp lực trước tham vọng bành trướng của Hải quân Trung Quốc.
Không còn nghi ngờ việc phát triển kinh tế và thế đồng minh chiến lược sẽ giúp 2 cựu thù quên đi cái đau của quá khứ chiến tranh. Những mặc cả mới mẻ Bush đánh đổi với lãnh đạo Cộng sản Việt nam đã không đạt được mục đích ban đầu của chính phủ Bush là đổi phúc lợi kinh tế và thế đồng minh chiến lược lấy tiến bộ ở mặt dân chủ tại Việt Nam. Nhưng vì thế yếu trên chính trường, Bush sẽ chọn thấy tiến bộ về dân chủ cùng đi với sự đàn áp, miễn sao Bush có thể đem về Mỹ một số thắng lợi, đang cần, về mặt đối ngoại của mình.
Copyright © 2006 DCVOnline
Nguồn: Bush strikes a ‘grand bargain’ with Vietnam, Shawn W. Crispin
(1): Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương (The Asia-Pacific Economic Cooperation, APEC) gồm Australia, Brunei, Canada, Chile, China, Hong Kong, Indonesia, Japan, South Korea, Malaysia, Mexico, New Zealand, Papua New Guinea, Peru, the Philippines, Russia, Singapore, Chinese Taipei (Taiwan), Thailand, the United States và Việt Nam. Lãnh đạo các quốc gia trong Diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương gặp nhau trong hội nghị thượng đỉnh hàng năm lần lượt tổ chức tại các quốc gia thành viên.
Categories
Chính Trị - Xã Hội0 TrackBacks
Listed below are links to blogs that reference this entry: Bush trúng món hời mới với Việt Nam.
TrackBack URL for this entry: http://www.dcvblogs.com/mt/mt-tb.cgi/422
Leave a comment