Khủng hoảng ở Myanmar và báo chí Việt Nam
Khủng hoảng ở Myanmar và báo chí Việt Nam
"Bình tâm mà nói, có lẽ ông Nguyễn Hân, người soạn tin nói không rõ hết ý của mình. Ta có thể hiểu như sau: Thanh Bình
Đảng đối lập với chế độ quân phiệt đang cầm quyền ở Myanmar lên tiếng: “Sẵn sàng đối thoại. Nhưng, miễn áp đặt điều kiện”.
Đảng đối lập ở Myanmar hôm qua lên tiếng ủng hộ sự đối thoại giữa chính quyền quân phiệt và nhà lãnh đạo đấu tranh đòi dân chủ của họ, bà Aung San Suu Kyi. Nhưng họ khẳng định là họ sẽ không chấp nhận những điều kiện nào được đặt ra trước của chế độ quân phiệt.
Trong bản tuyên bố của Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ (National League for Democracy, viết tắt NLD) có nói rằng: “Tìm một giải pháp qua đối thoại là một phương cách tự nhiên để giúp con người và đất nước.”
Tuần rồi, cầm đầu chế độ quân phiệt tướng Than Shwe ngỏ lời muốn gặp bà Suu Kyi, người đang bị chính ông quản chế tại gia, nhưng ông nói rằng bà Suu Kyi phải chấp nhận một số điều kiện do ông đưa ra trước khi hai bên có thể nói chuyện với nhau. Chẳng hạn, cấm bà Suu Kyi không được kêu gọi hay ủng hộ sự cấm vận của quốc tế đối với Myanmar.
Cầm đầu chế độ quân phiệt Myanmar, tướng Than Shwe và lãnh đạo Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ, bà Aung San Suu Kyi. Nguồn: AFP
Chế độ quân phiệt chỉ định tướng Aung Kyi, người được miêu tả tương đối ôn hòa, ra đối thoại với bà Suu Kyi. Phát ngôn viên của Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ (NLD) cho rằng đây là dấu hiệu tốt đẹp. Nhưng cũng qua bản tuyên bố của mình, NLD khẳng định là họ sẽ không chấp nhận bất kỳ điều kiện nào đặt ra trước bởi chế độ quân phiệt. “Sự thành công của đối thoại đặt trên căn bản thành thật và tinh thần nhân nhượng lẫn nhau. Ý muốn đạt đến sự thành công là điều chủ yếu và vì vậy, cuộc đối thoại phải vô điều kiện.” Bản tuyên bố nói như trên.
Chế độ quân phiệt vốn lật lọng trong qúa khứ, nên mọi sự hứa hẹn của họ đều bị hoài nghi. Một giáo sư đã về hưu ở Yangon cho rằng “Đừng lạc quan qúa sớm. Sự nhượng bộ của chính quyền chỉ xảy ra khi áp lực của cộng đồng quốc tế ngày càng tăng dữ dội. Chúng ta cần phải chờ xem kết qủa.” Ông Win Min, một nhà phân tích thời cuộc Myanmar có văn phòng ở Thái-Lan cho rằng ý định đối thoại với bà Suu Kyi của chính quyền quân phiệt "là một dấu hiệu rõ ràng chính phủ Myanmar đang bị áp lực quốc tế trầm trọng và cũng như áp lực từ trong nước để phải thay đổi chút đỉnh,” ông còn nói thêm: “Họ rất lo lắng tình hình có thể tồi tệ hơn mặc dầu họ có thể tạm thời kiểm soát sự biểu tình của quần chúng.”
Cũng hôm qua ở Nữu Ước (New York), Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc nhóm họp để bày tỏ thái độ với chính quyền Myanmar, Trung Quốc - là nước vốn có mối làm ăn lớn nhất với Myanmar trong những thành viên LHQ - cương quyết phản đối lệnh cấm vận Myanmar. Tuy không nói thẳng là Trung Quốc sẽ bỏ phiếu chống, phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Trung Quốc Liu Jianchao cho rằng: “Cấm vận hay áp lực sẽ không giúp giải quyết được vấn đề ở Myanmar.
Tu sĩ Phật Giáo Myanmar và những người đấu tranh chống chế độ độc tài Myanamar tham dự buổi họp của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc ở New York. Nguồn: AFP
Trong lúc đó, ở châu Á, tuy các thành viên trong Hiệp hội các nước Đông Nam Á châu (ASEAN) trong bản tuyên bố chung đã lên tiếng phản đối sự đàn áp đầy bạo động của chế độ quân phiệt Myanmar, nhưng thái độ của các nhà lãnh đạo và dân chúng trong những nước này cũng rất khác nhau.
Tổng thống Nam Dương (Indonesia) Susilo Bambang Yudhoyono ngụ ý rằng ông muốn trực tiếp nói chuyện với chế độ quân phiệt ở Myanmar để giúp giải quyết sự khủng hoảng hiện nay. Cùng ngày, tờ báo đạo Hồi lớn nhất nhì Nam Dương, tờ Koran Tempo bắt đầu dùng chữ "Burma" và "Rangoon" thay vì "Myanmar" và "Yangon" là hai chữ do chế độ quân phiệt thay đổi vào năm 1989 như một sự đồng tình ủng hộ sự biểu tình chống chế độ quân phiệt độc tài của tu sĩ Phật Giáo và dân chúng Miến Điện.
Thủ tướng Mã-Lai-Á (Malaysia) tán đồng hoàn toàn những lời lẽ cứng rắn trong bản tuyên bố chung của khối ASEAN. Những tổ chức phi chính phủ và các đảng phái chính trị ở Mã-Lai-Á đã liên tục biểu tình bên ngoài Tòa Đại sứ Myanmar ở thủ đô Kuala Lumpur, trung bình hai lần một tuần.
Thủ tướng Thái-Lan Surayud Chulanont tán đồng quan điểm của khối và chính thức phản đối Myanmar đã đàn áp dã man dân biểu tình.
Phi-Luật-Tân (Philippines) tuy là nước Công Giáo nhưng lại rất đồng cảm với dân Myanmar đa phần là Phật Giáo, khi quyền lực nhân dân (people power) vẫn còn đậm nét trong lòng họ qua việc quần chúng nổi dậy lật đổ chính quyền độc tài của cố Tổng thống Marcos năm 1986 và sau đó một lần nữa vào năm 2001. Không những chính phủ Manila mà ngay cả những nhà lãnh đạo tôn giáo và người dân đã lên tiếng ủng hộ những người biểu tình chống chế độ quân phiệt ở Myanmar.
Ở Nam Dương (Indonesia), tuy là một nước Hồi giáo, nhưng là một đất nước chuyển từ chính thể quân phiệt độc tài qua thể chế dân chủ tuy còn non trẻ, nên họ rất quan tâm và mong muốn cho Myanmar được thoát ra khỏi cảnh cai trị độc tài của chế độ quân phiệt. Rất nhiều nhân viên Bộ Ngoại giao Nam Dương ở Jakarta đã bày tỏ sự ủng hộ của mình cho những người biểu tình đòi tự do ở Myanmar bằng cách mặc đồng phục đỏ (màu áo cà sa của các tu sĩ Phật giáo Myanmar) ngay sau ngày chế độ quân phiệt xả súng vào đoàn người biểu tình làm chết 13 người hai tuần trước đây.
Dân chúng ở Dili, vùng Timor Leste, đang biểu tình trước Tòa Đại sứ Trung Quốc để bày tỏ sự ủng hộ dân chúng Myanmar hôm thứ Hai. Đấu tranh quyết liệt nhưng bất bạo động của bà Suu Kyi đã làm cho bà được tặng giải Nobel Hòa bình năm 1991. Nguồn: Reuters.com
Chỉ có chính phủ Việt Nam là im như thóc. Hơn 600 tờ báo trong nước tuyệt không một lời bình luận hoặc đưa tin cho chính xác. Tin tức về tu sĩ Phật Giáo và dân chúng Miến Điện biểu tình chống chính phủ nếu được đưa như tờ Tuổi Trẻ thì rất sơ sài và hoàn toàn bị bóp méo với sự thật. Theo nhận định của các ký gỉa viết bài “Disparate views in Asean on crisis in the family”, thì “ở Việt Nam, sự loan tin về cuộc khủng hoảng hầu như không có”. (Nguyên văn: In Vietnam, media coverage of the crisis has been almost non-existent.) Chỉ thứ sáu tuần rồi, Bộ Ngoại giao Việt Nam nói rằng họ mong muốn các đảng phái ở Myanmar bày tỏ sự kiềm chế và giải quyết những khác biệt qua đối thoại. Nhưng vẫn chưa thấy báo nào đăng tải lại lời tuyên bố này. Độc gỉa DCV có thể kiểm nghiệm bằng cách vào trang báo điện tử của Thông Tấn Xã Việt Nam (vnanet.vn), thanhnien.com.vn hay vietnamnet.vn và đánh chữ "myanmar" vào ô “Tìm kiếm”, sẽ không tìm thấy bài nào nói về Myanmar!
Báo chí ở Việt Nam tiếp tục mặc đồng phục, sắp hàng một, và đi rất trật tự theo bờ lề bên phải dưới sự lãnh đạo của đảng Cộng Sản, như Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Lê Doãn Hợp đã răn đe trước đây.
© DCVOnline
(1)“Disparate views in Asean on crisis in the family” by Azhar Ghani in Jakarta, Hazlin Hassan in Kuala Lumpur, Roger Mitton in Hanoi, Leslie Lopez in Bangkok and Alastair Mcindoe in Manila, The Straits Times, Oct. 10, 2007.
(2) “Beijing stands firm against imposing sanctions”, Agence France-Presse, 10 Oct 2007.
(3) “Years of quiet struggle enhance Suu Kyi's status", Agence France-Presse, 10 Oct 2007.
(4) “Suu Kyi's party: Yes to talks, No to conditions”, Agence France-Presse, Associated Press, Reuteurs, 10 Oct 2007.
Năm 1962, dưới sự lãnh đạo của tướng Ne Win, quân đội lật đổ chính quyền dân cử và bắt đầu tước quyền dân sự của người dân Miến Điện (Burma), tên cũ của Myanmar. Tướng Than Shwe tiếp tục cầm quyền chế độ quân phiệt từ năm 1992. Cho đến năm 1998, khi bà Aung San Suu Kyi trở về nước Myanmar của bà, bà chứng kiến tận mắt quân đội nổ súng vào những người biểu tình đòi dân chủ và tự do (pro-democracy demonstrators). Chỉ mấy ngày sau đó, bà thành lập Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ cho Myanmar. Chế độ quân phiệt rất sợ sự dũng cảm của bà cũng như sự ủng hộ của quần chúng Miến Điện dành cho bà nên đã chính thức bỏ tù bà Suu Kyi năm sau đó 1989. Năm 1990 chính phủ tổ chức bầu cử tự do lần đầu tiên trong 30 năm và Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ (NLD) của bà Aung San Suu Kyi đắc cử, nhưng chế độ quân phiệt bất chấp dư luận trong và ngoài nước, không chịu chấp nhận kết qủa bầu cử và vẫn độc quyền lãnh đạo đất nước cho đến nay. Độc tài lãnh đạo, quản lý đất nước bết bát, tư nhân hoá các công xưởng đã tạo nên một tầng lớp giàu có với những người có quan hệ với chế độ quân phiệt và cái gía phải trả là người dân Miến Điện ngày càng lầm than và cơ cực hơn, bên cạnh đó là nhân quyền của người dân không được tôn trọng. Đây chính là nguyên nhân sâu xa cho cuộc khủng hoảng ở Miến Điện hôm nay.
Nếu ta đọc lại những bài báo trên Tuổi Trẻ hay các báo nào đó trong nước tường trình cuộc khủng hoảng ở Miến Điện hôm nay, ta sẽ thấy là không một bài báo tường trình nguyên nhân của cuộc biểu tình, hay tối thiểu những diễn tiến đã xảy ra trong quá khứ trước khi đưa đến chuyện biểu tình ngày hôm nay.
Hình như chúng ta chưa thấy bản tin nào nhắc nhở đến Liên minh Quốc gia đòi Dân chủ của bà Suu Kyi, hay nhắc đến sự độc tài lãnh đạo của chính phủ Myanmar đưa đến sự nghèo nàn của Myanmar hôm nay… Cach đưa tin theo kiểu cắt xén, chỉ ló ra một ít sự thực như thế là không trung thực (một nửa sự thật không phải là sự thật). Họ đưa theo kiểu cho có, kiểu vô tội vạ, là lừa độc gỉả nhằm cho độc giả không thấy được sự khủng hoảng ngày hôm nay ở Miến Điện là cuộc xung đột giữa dân chủ và độc tài.
Ông Nguyễn Hân có viết trong bài chủ là tin tức nếu được đưa như tờ Tuổi Trẻ thì rất sơ sài và hoàn toàn bóp mép sự thật, thiết nghĩ cũng không có gì là không đúng hay quá đáng cả. Có thể ông Nguyễn Hân muốn nhấn mạnh thủ thuật của báo chí Cộng Sản!
Dù sao thì độc giả Lalala, HaNam... đã cung cấp thông tin để chúng ta có được cái nhìn thông thoáng hơn và hy vọng ông Nguyễn Hân sẽ rút kinh nghiệm diễn giải rõ ràng hơn trong những lần sau.
